قرآن - سورۀ فاطر
چهارشنبه ۱۴۰۵/۰۵/۲۱
×
 
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَـٰنِ الرَّحِيمِ
 
به نام خداوند بخشنده‌ی مهربان.
 
 
الْحَمْدُ لِلَّهِ فَاطِرِ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ جَاعِلِ الْمَلَائِكَةِ رُسُلًا أُولِي أَجْنِحَةٍ مَثْنَىٰ وَثُلَاثَ وَرُبَاعَ ۚ يَزِيدُ فِي الْخَلْقِ مَا يَشَاءُ ۚ إِنَّ اللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ
‎‎(١)
 
ستایش، مخصوص خداوندی است که آفریدگار آسمان‌ها و زمین است. فرشتگان را که دارای بال‌های دوگانه و سه‌گانه و چهارگانه هستند، رسولانی قرارداد. او هر چه را بخواهد، در آفرینش می‌افزاید. خداوند بر هر کاری تواناست.
 
 
مَا يَفْتَحِ اللَّهُ لِلنَّاسِ مِنْ رَحْمَةٍ فَلَا مُمْسِكَ لَهَا ۖ وَمَا يُمْسِكْ فَلَا مُرْسِلَ لَهُ مِنْ بَعْدِهِ ۚ وَهُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ
‎‎(٢)
 
هر رحمتی را که خداوند برای مردم بگشاید، بازدارنده‌ای برای آن نیست و هر چه را خداوند دریغ دارد، غیر او فرستنده‌ای برای آن نیست. و اوست عزیز و حکیم.
 
 
يَا أَيُّهَا النَّاسُ اذْكُرُوا نِعْمَتَ اللَّهِ عَلَيْكُمْ ۚ هَلْ مِنْ خَالِقٍ غَيْرُ اللَّهِ يَرْزُقُكُمْ مِنَ السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ ۚ لَا إِلَـٰهَ إِلَّا هُوَ ۖ فَأَنَّىٰ تُؤْفَكُونَ
‎‎(٣)
 
ای مردم! نعمت‌هایی را که خداوند به شما عطا کرده، یاد کنید. آیا جز خداوند، آفریدگاری هست که از آسمان و زمین به شما روزی دهد؟ جز او معبودی نیست. پس چگونه از حقّ به سوی باطل بازگردانده می‌شوید؟
 
 
صفحه
٤٣٥
وَإِنْ يُكَذِّبُوكَ فَقَدْ كُذِّبَتْ رُسُلٌ مِنْ قَبْلِكَ ۚ وَإِلَى اللَّهِ تُرْجَعُ الْأُمُورُ
‎‎(٤)
 
و اگر تو را تکذیب می‌کنند، پیامبران پیش از تو تکذیب شده‌اند و همه‌ی کارها به سوی خداوند بازمی‌گردد.
 
 
يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّ وَعْدَ اللَّهِ حَقٌّ ۖ فَلَا تَغُرَّنَّكُمُ الْحَيَاةُ الدُّنْيَا ۖ وَلَا يَغُرَّنَّكُمْ بِاللَّهِ الْغَرُورُ
‎‎(٥)
 
ای مردم! وعده‌ی خداوند حقّ است، پس زندگی دنیا شما را نفریبد و مبادا فریبکار شما را به خدا مغرور سازد.
 
 
إِنَّ الشَّيْطَانَ لَكُمْ عَدُوٌّ فَاتَّخِذُوهُ عَدُوًّا ۚ إِنَّمَا يَدْعُو حِزْبَهُ لِيَكُونُوا مِنْ أَصْحَابِ السَّعِيرِ
‎‎(٦)
 
بی‌گمان، شیطان دشمن شماست، پس شما نیز او را دشمن بگیرید. جز این نیست که او گروه خویش را فرامی‌خواند تا از دوزخیان باشند.
 
 
الَّذِينَ كَفَرُوا لَهُمْ عَذَابٌ شَدِيدٌ ۖ وَالَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ لَهُمْ مَغْفِرَةٌ وَأَجْرٌ كَبِيرٌ
‎‎(٧)
 
کسانی که کفر ورزیدند، برایشان عذابی سخت است و کسانی که ایمان آوردند و کارهای شایسته کرده‌اند، آمرزش و پاداشی بزرگ خواهند داشت.
 
 
أَفَمَنْ زُيِّنَ لَهُ سُوءُ عَمَلِهِ فَرَآهُ حَسَنًا ۖ فَإِنَّ اللَّهَ يُضِلُّ مَنْ يَشَاءُ وَيَهْدِي مَنْ يَشَاءُ ۖ فَلَا تَذْهَبْ نَفْسُكَ عَلَيْهِمْ حَسَرَاتٍ ۚ إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ بِمَا يَصْنَعُونَ
‎‎(٨)
 
پس آیا کسی که عمل بدش برای او آراسته شده و آن را نیکو می‌بیند، پس بی‌شک خداوند هر که را بخواهد، گمراه می‌کند و هر که را بخواهد، هدایت می‌نماید. پس مگذار به خاطر حسرت بر آنان جانت برود؛ زیرا خداوند به آنچه می‌کنند، آگاهی کامل دارد.
 
 
وَاللَّهُ الَّذِي أَرْسَلَ الرِّيَاحَ فَتُثِيرُ سَحَابًا فَسُقْنَاهُ إِلَىٰ بَلَدٍ مَيِّتٍ فَأَحْيَيْنَا بِهِ الْأَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَا ۚ كَذَٰلِكَ النُّشُورُ
‎‎(٩)
 
و خداوند است که بادها را فرستاد تا ابر را برانگیزاند، پس آن را به سوی سرزمینی مرده راندیم و به وسیله‌ی آن زمین را بعد از مردنش زنده کردیم. رستاخیز نیز چنین است.
 
 
مَنْ كَانَ يُرِيدُ الْعِزَّةَ فَلِلَّهِ الْعِزَّةُ جَمِيعًا ۚ إِلَيْهِ يَصْعَدُ الْكَلِمُ الطَّيِّبُ وَالْعَمَلُ الصَّالِحُ يَرْفَعُهُ ۚ وَالَّذِينَ يَمْكُرُونَ السَّيِّئَاتِ لَهُمْ عَذَابٌ شَدِيدٌ ۖ وَمَكْرُ أُولَـٰئِكَ هُوَ يَبُورُ
‎‎(١٠)
 
هر کس خواهان عزّت است، پس عزّت، همه از آن خداست. تنها سخن پاک به سوی او بالا می‌رود و کار شایسته آن را بالا می‌برد و کسانی که برای انجام بدی‌ها نقشه می‌کشند، برایشان عذاب سختی است و نیرنگ آنان است که تباه می‌شود.
 
 
وَاللَّهُ خَلَقَكُمْ مِنْ تُرَابٍ ثُمَّ مِنْ نُطْفَةٍ ثُمَّ جَعَلَكُمْ أَزْوَاجًا ۚ وَمَا تَحْمِلُ مِنْ أُنْثَىٰ وَلَا تَضَعُ إِلَّا بِعِلْمِهِ ۚ وَمَا يُعَمَّرُ مِنْ مُعَمَّرٍ وَلَا يُنْقَصُ مِنْ عُمُرِهِ إِلَّا فِي كِتَابٍ ۚ إِنَّ ذَٰلِكَ عَلَى اللَّهِ يَسِيرٌ
‎‎(١١)
 
خداوند، شما را از خاک و سپس از نطفه آفرید؛ آن‌گاه شما را زوج‌هایی قرار داد و هیچ ماده‌ای جز با علم او باردار نمی‌شود و نمی‌زاید و هیچ کس عمر طولانی نمی‌کند، یا از عمرش کاسته نمی‌شود، مگر آن که در کتاب است. قطعاً این امر بر خداوند آسان است.
 
 
صفحه
٤٣٦
وَمَا يَسْتَوِي الْبَحْرَانِ هَـٰذَا عَذْبٌ فُرَاتٌ سَائِغٌ شَرَابُهُ وَهَـٰذَا مِلْحٌ أُجَاجٌ ۖ وَمِنْ كُلٍّ تَأْكُلُونَ لَحْمًا طَرِيًّا وَتَسْتَخْرِجُونَ حِلْيَةً تَلْبَسُونَهَا ۖ وَتَرَى الْفُلْكَ فِيهِ مَوَاخِرَ لِتَبْتَغُوا مِنْ فَضْلِهِ وَلَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ
‎‎(١٢)
 
دو دریا یکسان نیستند: این یکی شیرین و گواراست، و آن یکی، شور و تلخ؛ ولی شما از هر دو گوشت تازه می‌خورید، و زیور بیرون می‌آورید و می‌پوشید. کشتی‌ها را در آن می‌بینی که امواج را می‌شکافند تا از فضل او طلبید و شاید شکرگزار باشید.
 
 
يُولِجُ اللَّيْلَ فِي النَّهَارِ وَيُولِجُ النَّهَارَ فِي اللَّيْلِ وَسَخَّرَ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَ كُلٌّ يَجْرِي لِأَجَلٍ مُسَمًّى ۚ ذَٰلِكُمُ اللَّهُ رَبُّكُمْ لَهُ الْمُلْكُ ۚ وَالَّذِينَ تَدْعُونَ مِنْ دُونِهِ مَا يَمْلِكُونَ مِنْ قِطْمِيرٍ
‎‎(١٣)
 
شب را در روز فرومی‌برد و روز را در شب. و خورشید و ماه را رام و مسخّر نمود، هر یک از آنها برای مدّتی معین در حرکتند. این است خداوند پروردگارتان! فرمانروایی، ویژه‌ی اوست. و کسانی که به جای او می‌خوانید، مالک پوست هسته‌ی خرمایی نیستند.
 
 
إِنْ تَدْعُوهُمْ لَا يَسْمَعُوا دُعَاءَكُمْ وَلَوْ سَمِعُوا مَا اسْتَجَابُوا لَكُمْ ۖ وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ يَكْفُرُونَ بِشِرْكِكُمْ ۚ وَلَا يُنَبِّئُكَ مِثْلُ خَبِيرٍ
‎‎(١٤)
 
اگر آن بت‌ها را بخوانید، دعای شما را نمی‌شنوند. و اگر بشنوند، پاسخی به شما نمی‌دهند. و روز قیامت شرک شما را انکار خواهند کرد. و هیچ‌کس مانند آگاه، تو را باخبر نمی‌کند.
 
 
حزب
٨٨
يَا أَيُّهَا النَّاسُ أَنْتُمُ الْفُقَرَاءُ إِلَى اللَّهِ ۖ وَاللَّهُ هُوَ الْغَنِيُّ الْحَمِيدُ
‎‎(١٥)
 
ای مردم! شمایید نیازمندان درگاه خداوند! و خداوند، بی‌نیاز و ستوده است.
 
 
إِنْ يَشَأْ يُذْهِبْكُمْ وَيَأْتِ بِخَلْقٍ جَدِيدٍ
‎‎(١٦)
 
اگر بخواهد شما را می‌برد، و آفریده‌ی جدیدی می‌آورد.
 
 
وَمَا ذَٰلِكَ عَلَى اللَّهِ بِعَزِيزٍ
‎‎(١٧)
 
و این کار بر خداوند سخت نیست.
 
 
وَلَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَىٰ ۚ وَإِنْ تَدْعُ مُثْقَلَةٌ إِلَىٰ حِمْلِهَا لَا يُحْمَلْ مِنْهُ شَيْءٌ وَلَوْ كَانَ ذَا قُرْبَىٰ ۗ إِنَّمَا تُنْذِرُ الَّذِينَ يَخْشَوْنَ رَبَّهُمْ بِالْغَيْبِ وَأَقَامُوا الصَّلَاةَ ۚ وَمَنْ تَزَكَّىٰ فَإِنَّمَا يَتَزَكَّىٰ لِنَفْسِهِ ۚ وَإِلَى اللَّهِ الْمَصِيرُ
‎‎(١٨)
 
و هیچ‌کس بار دیگری را بر دوش نکشد. و اگر سنگین‌باری برای حمل بارش، حتّی از نزدیکان خود دعوتی کند، چیزی از بارش حمل نشود. تو تنها کسانی را هشدار می‌دهی که در نهان از پروردگارشان می‌ترسند و نماز به‌پا می‌دارند. و هر کس پاک شود، پس برای خودش پاک شده و بازگشت تنها به سوی خداوند است.
 
 
صفحه
٤٣٧
وَمَا يَسْتَوِي الْأَعْمَىٰ وَالْبَصِيرُ
‎‎(١٩)
 
نابینا و بینا یکسان نیستند.
 
 
وَلَا الظُّلُمَاتُ وَلَا النُّورُ
‎‎(٢٠)
 
و تاریکی و روشنایی.
 
 
وَلَا الظِّلُّ وَلَا الْحَرُورُ
‎‎(٢١)
 
و سایه و گرمای آفتاب.
 
 
وَمَا يَسْتَوِي الْأَحْيَاءُ وَلَا الْأَمْوَاتُ ۚ إِنَّ اللَّهَ يُسْمِعُ مَنْ يَشَاءُ ۖ وَمَا أَنْتَ بِمُسْمِعٍ مَنْ فِي الْقُبُورِ
‎‎(٢٢)
 
و زندگان و مردگان یکسان نیستند. خداوند به هر کس که بخواهد می‌شنواند، و تو نمی‌توانی به کسانی که در گورها هستند، بشنوانی.
 
 
إِنْ أَنْتَ إِلَّا نَذِيرٌ
‎‎(٢٣)
 
تو فقط بیم دهنده‌ای.
 
 
إِنَّا أَرْسَلْنَاكَ بِالْحَقِّ بَشِيرًا وَنَذِيرًا ۚ وَإِنْ مِنْ أُمَّةٍ إِلَّا خَلَا فِيهَا نَذِيرٌ
‎‎(٢٤)
 
یقیناً ما تو را به حقّ نویدبخش و بیم‌دهنده فرستادیم. و هر امّتی در گذشته بیم‌دهنده‌ای داشته است.
 
 
وَإِنْ يُكَذِّبُوكَ فَقَدْ كَذَّبَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ جَاءَتْهُمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّنَاتِ وَبِالزُّبُرِ وَبِالْكِتَابِ الْمُنِيرِ
‎‎(٢٥)
 
و اگر تو را تکذیب می‌کنند، کافرانی که پیش از آنان بودند، نیز تکذیب کردند. پیامبرانشان با معجزه‌ها و دلایل آشکار، و نوشته‌ها، و کتاب روشنگر به سراغشان آمدند.
 
 
ثُمَّ أَخَذْتُ الَّذِينَ كَفَرُوا ۖ فَكَيْفَ كَانَ نَكِيرِ
‎‎(٢٦)
 
سپس کسانی را که کفر ورزیدند گرفتم. پس کیفر من چگونه بود؟
 
 
أَلَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ أَنْزَلَ مِنَ السَّمَاءِ مَاءً فَأَخْرَجْنَا بِهِ ثَمَرَاتٍ مُخْتَلِفًا أَلْوَانُهَا ۚ وَمِنَ الْجِبَالِ جُدَدٌ بِيضٌ وَحُمْرٌ مُخْتَلِفٌ أَلْوَانُهَا وَغَرَابِيبُ سُودٌ
‎‎(٢٧)
 
آیا ندیده‌ای که خداوند از آسمان، آبی فروفرستاد، پس با آن میوه‌هایی رنگارنگ بیرون آوردیم. و در برخی از کوه‌ها راه‌هایی است سپید و سرخ، به رنگ‌های گوناگون، و سخت سیاه.
 
 
وَمِنَ النَّاسِ وَالدَّوَابِّ وَالْأَنْعَامِ مُخْتَلِفٌ أَلْوَانُهُ كَذَٰلِكَ ۗ إِنَّمَا يَخْشَى اللَّهَ مِنْ عِبَادِهِ الْعُلَمَاءُ ۗ إِنَّ اللَّهَ عَزِيزٌ غَفُورٌ
‎‎(٢٨)
 
و همچنین از مردم و جنبنده‌ها و چهارپایان به رنگ‌های گوناگون . از میان بندگان خدا تنها دانشمندان از او هراس دارند. بی‌شک خداوند، عزیز و آمرزنده است.
 
 
إِنَّ الَّذِينَ يَتْلُونَ كِتَابَ اللَّهِ وَأَقَامُوا الصَّلَاةَ وَأَنْفَقُوا مِمَّا رَزَقْنَاهُمْ سِرًّا وَعَلَانِيَةً يَرْجُونَ تِجَارَةً لَنْ تَبُورَ
‎‎(٢٩)
 
کسانی که کتاب خدا را تلاوت می‌کنند و نماز برپا می‌دارند و از آنچه ما روزیشان کرده‌ایم، پنهان و آشکار انفاق می‌کنند، به تجارتی امید بسته‌اند که هرگز زیان و کساد ندارد.
 
 
لِيُوَفِّيَهُمْ أُجُورَهُمْ وَيَزِيدَهُمْ مِنْ فَضْلِهِ ۚ إِنَّهُ غَفُورٌ شَكُورٌ
‎‎(٣٠)
 
تا خداوند پاداش آنان را به طور کامل عطا کند و از فضل خویش برآنان بیافزاید، چرا که خداوند آمرزنده و سپاسگزار است.
 
 
صفحه
٤٣٨
وَالَّذِي أَوْحَيْنَا إِلَيْكَ مِنَ الْكِتَابِ هُوَ الْحَقُّ مُصَدِّقًا لِمَا بَيْنَ يَدَيْهِ ۗ إِنَّ اللَّهَ بِعِبَادِهِ لَخَبِيرٌ بَصِيرٌ
‎‎(٣١)
 
و آنچه از کتاب به سوی تو وحی کردیم، همان حقّ است که تصدیق‌کننده‌ی پیش از آن است. قطعاً خداوند نسبت به بندگانش آگاه و بیناست.
 
 
ثُمَّ أَوْرَثْنَا الْكِتَابَ الَّذِينَ اصْطَفَيْنَا مِنْ عِبَادِنَا ۖ فَمِنْهُمْ ظَالِمٌ لِنَفْسِهِ وَمِنْهُمْ مُقْتَصِدٌ وَمِنْهُمْ سَابِقٌ بِالْخَيْرَاتِ بِإِذْنِ اللَّهِ ۚ ذَٰلِكَ هُوَ الْفَضْلُ الْكَبِيرُ
‎‎(٣٢)
 
آن‌گاه این کتاب را به گروهی از بندگانمان که برگزیدیم، به میراث دادیم. پس برخی از آنان بر خود ستمکارند، و بعضی میانه‌رو. و برخی به اذن الهی در کارهای خیر سبقت می‌گیرند، که این همان فضل بزرگ الهی است.
 
 
جَنَّاتُ عَدْنٍ يَدْخُلُونَهَا يُحَلَّوْنَ فِيهَا مِنْ أَسَاوِرَ مِنْ ذَهَبٍ وَلُؤْلُؤًا ۖ وَلِبَاسُهُمْ فِيهَا حَرِيرٌ
‎‎(٣٣)
 
باغ‌هایی همیشه سرسبز است که به آنها وارد خواهند شد. و در آنها با دستبندهایی از طلا و مروارید زینت می‌شوند. و لباسشان در آنجا ابریشم است.
 
 
وَقَالُوا الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي أَذْهَبَ عَنَّا الْحَزَنَ ۖ إِنَّ رَبَّنَا لَغَفُورٌ شَكُورٌ
‎‎(٣٤)
 
و می‌گویند: «سپاس برای خداوندی است که اندوه را از ما برد. پروردگار ما آمرزنده و سپاسگزار است.
 
 
الَّذِي أَحَلَّنَا دَارَ الْمُقَامَةِ مِنْ فَضْلِهِ لَا يَمَسُّنَا فِيهَا نَصَبٌ وَلَا يَمَسُّنَا فِيهَا لُغُوبٌ
‎‎(٣٥)
 
خداوندی که ما را از فضل خویش در سرای ابدی جای داد، که در آنجا هیچ رنجی به ما نمی‌رسد و درماندگی به سراغ ما نمی‌آید.»
 
 
وَالَّذِينَ كَفَرُوا لَهُمْ نَارُ جَهَنَّمَ لَا يُقْضَىٰ عَلَيْهِمْ فَيَمُوتُوا وَلَا يُخَفَّفُ عَنْهُمْ مِنْ عَذَابِهَا ۚ كَذَٰلِكَ نَجْزِي كُلَّ كَفُورٍ
‎‎(٣٦)
 
و برای کسانی که کفر ورزیدند، آتش دوزخ است. نه فرمان مرگشان صادر می‌شود که بمیرند، و نه از عذاب آنان می‌کاهند. ما این‌گونه هر ناسپاسی را کیفر می‌دهیم.
 
 
وَهُمْ يَصْطَرِخُونَ فِيهَا رَبَّنَا أَخْرِجْنَا نَعْمَلْ صَالِحًا غَيْرَ الَّذِي كُنَّا نَعْمَلُ ۚ أَوَلَمْ نُعَمِّرْكُمْ مَا يَتَذَكَّرُ فِيهِ مَنْ تَذَكَّرَ وَجَاءَكُمُ النَّذِيرُ ۖ فَذُوقُوا فَمَا لِلظَّالِمِينَ مِنْ نَصِيرٍ
‎‎(٣٧)
 
و آن کافران در دوزخ ناله می‌زنند : «پروردگارا! ما را بیرون بیاور تا کار شایسته‌ای کنیم، غیر از آنچه که می‌کردیم.» «آیا ما به شما چندان عمر ندادیم که در آن هر کس که اهل پند است، متذکر شود؟ و هشداردهنده به سراغتان آمد ، پس اینک بچشید. پس ستمگران هیچ یاوری ندارند.»
 
 
إِنَّ اللَّهَ عَالِمُ غَيْبِ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ ۚ إِنَّهُ عَلِيمٌ بِذَاتِ الصُّدُورِ
‎‎(٣٨)
 
خداوند به نهان آسمان‌ها و زمین آگاه است. بی‌شک او به راز دل‌ها داناست.
 
 
صفحه
٤٣٩
هُوَ الَّذِي جَعَلَكُمْ خَلَائِفَ فِي الْأَرْضِ ۚ فَمَنْ كَفَرَ فَعَلَيْهِ كُفْرُهُ ۖ وَلَا يَزِيدُ الْكَافِرِينَ كُفْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ إِلَّا مَقْتًا ۖ وَلَا يَزِيدُ الْكَافِرِينَ كُفْرُهُمْ إِلَّا خَسَارًا
‎‎(٣٩)
 
اوست که شما را در زمین جانشینان قرار داد؛ پس هر کس کفر ورزد، کفرش به زیان اوست. و کفر کافران نزد پروردگارشان جز دشمنی و خشم نمی‌افزاید. و کفر کافران جز بر زیانشان نمی‌افزاید.
 
 
قُلْ أَرَأَيْتُمْ شُرَكَاءَكُمُ الَّذِينَ تَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ أَرُونِي مَاذَا خَلَقُوا مِنَ الْأَرْضِ أَمْ لَهُمْ شِرْكٌ فِي السَّمَاوَاتِ أَمْ آتَيْنَاهُمْ كِتَابًا فَهُمْ عَلَىٰ بَيِّنَتٍ مِنْهُ ۚ بَلْ إِنْ يَعِدُ الظَّالِمُونَ بَعْضُهُمْ بَعْضًا إِلَّا غُرُورًا
‎‎(٤٠)
 
بگو: «آیا شریکان خویش را که به جای خداوند می‌خوانید، دیده‌اید؟ به من نشان دهید که چه چیزی را از زمین آفریده‌اند، یا در آسمان‌ها چه مشارکتی داشته‌اند؟» یا به آنان کتابی داده‌ایم که ایشان، دلیل و حجّتی از آن بر شرک خود دارند؟ بلکه ستمکاران تنها وعده‌های فریبنده به یکدیگر می‌دهند.
 
 
إِنَّ اللَّهَ يُمْسِكُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ أَنْ تَزُولَا ۚ وَلَئِنْ زَالَتَا إِنْ أَمْسَكَهُمَا مِنْ أَحَدٍ مِنْ بَعْدِهِ ۚ إِنَّهُ كَانَ حَلِيمًا غَفُورًا
‎‎(٤١)
 
خداوند آسمان‌ها و زمین را نگاه می‌دارد تا از نظام خود منحرف نشوند. و اگر منحرف گردند، کسی جز او نمی‌تواند آنها را نگاه دارد. البتّه او بردبار و آمرزنده است.
 
 
وَأَقْسَمُوا بِاللَّهِ جَهْدَ أَيْمَانِهِمْ لَئِنْ جَاءَهُمْ نَذِيرٌ لَيَكُونُنَّ أَهْدَىٰ مِنْ إِحْدَى الْأُمَمِ ۖ فَلَمَّا جَاءَهُمْ نَذِيرٌ مَا زَادَهُمْ إِلَّا نُفُورًا
‎‎(٤٢)
 
و با سخت‌ترینِ قسم‌ها، به خدا سوگند یاد کردند که اگر هشداردهنده‌ای به سراغشان بیاید، از هر یک از امّت‌های دیگر هدایت‌یافته‌تر شوند؛ پس همین که هشداردهنده‌ای برایشان آمد، جز نفرت چیزی بر آنان نیفزود.
 
 
اسْتِكْبَارًا فِي الْأَرْضِ وَمَكْرَ السَّيِّئِ ۚ وَلَا يَحِيقُ الْمَكْرُ السَّيِّئُ إِلَّا بِأَهْلِهِ ۚ فَهَلْ يَنْظُرُونَ إِلَّا سُنَّتَ الْأَوَّلِينَ ۚ فَلَنْ تَجِدَ لِسُنَّتِ اللَّهِ تَبْدِيلًا ۖ وَلَنْ تَجِدَ لِسُنَّتِ اللَّهِ تَحْوِيلًا
‎‎(٤٣)
 
به خاطر گردن‌کشی در زمین و نیرنگ بدشان بود. و نیرنگ بد، جز اهلش را فرا نگیرد، پس آیا جز سنّت پیشینیان را انتظار دارند؟ با آن که برای سنّت و قانون الهی هرگز جایگزینی نخواهی یافت. و هرگز برای سنّت و شیوه‌ی الهی تغییری نخواهی یافت.
 
 
أَوَلَمْ يَسِيرُوا فِي الْأَرْضِ فَيَنْظُرُوا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ وَكَانُوا أَشَدَّ مِنْهُمْ قُوَّةً ۚ وَمَا كَانَ اللَّهُ لِيُعْجِزَهُ مِنْ شَيْءٍ فِي السَّمَاوَاتِ وَلَا فِي الْأَرْضِ ۚ إِنَّهُ كَانَ عَلِيمًا قَدِيرًا
‎‎(٤٤)
 
آیا در زمین نگشتند تا ببینند سرانجام کسانی که پیش از ایشان بودند و قدرتشان بیش از آنان بود، چه شد؟ و هیچ چیز در آسمان‌ها و زمین نیست که خداوند را درمانده کند. البتّه او همواره آگاه و تواناست.
 
 
صفحه
٤٤٠
وَلَوْ يُؤَاخِذُ اللَّهُ النَّاسَ بِمَا كَسَبُوا مَا تَرَكَ عَلَىٰ ظَهْرِهَا مِنْ دَابَّةٍ وَلَـٰكِنْ يُؤَخِّرُهُمْ إِلَىٰ أَجَلٍ مُسَمًّى ۖ فَإِذَا جَاءَ أَجَلُهُمْ فَإِنَّ اللَّهَ كَانَ بِعِبَادِهِ بَصِيرًا
‎‎(٤٥)
 
و اگر خداوند مردم را به سزای آنچه کرده‌اند، بازخواست نماید، هیچ جنبنده‌ای روی زمین باقی نمی‌ماند؛ ولی مردم را تا مدّتی معین مهلت می‌دهد ، پس همین که مدّتشان سر آمد، پس به راستی خداوند به بندگان خود بیناست.
 
سوره قبلیسوره بعدی
سورۀ فاطر (45 آیه)